خانه » اخبار ورزشی » کارنامه فوتبالی ایرج دانایی‌فرد / گلزنی در جام جهانی و بازی مقابل پله

درباره نویسنده

شهاب اسکندری

زمانی می‌خواستم روزنامه‌نگار شوم. نشدم. چند مقطع کوتاه وبلاگ‌نویس بودم. مدتی را به تولید محتوا در یک مؤسسه گذراندم و حالا اینجا هستم. این کاری است که قطعا به آن علاقه دارم.

دسته بندی مطالب

هفتستان در فضای مجازی

تقویم روز

سیروس-قایقران
۱/بهمن/۱۳۴۱
زادروز فوتبالسیت
اسبق تیم ملی
“سیروس قایقران”

عکس روز

ایران-عمان
ایران ۲ – ۰ عمان

ویدئو

تبلیغات

اخبار ورزشی فوتبال

کارنامه فوتبالی ایرج دانایی‌فرد / گلزنی در جام جهانی و بازی مقابل پله

کارنامه فوتبالی ایرج دانایی‌فرد / گلزنی در جام جهانی و بازی مقابل پله

ایرج دانایی‌فرد، چپ‌پای تکنیکی و سرعتی تیم‌های تاج (استقلال) و تیم‌ ملی‌ فوتبال‌ ایران در میانه دهه‌ ۵۰ که با زدن اولین‌ گل ایران در تاریخ جام‌های جهانی (۱۹۷۸ به اسکاتلند) شناخته می‌شود، امروز در ۶۷سالگی به سبب بیماری کبدی در شیراز درگذشت.

ایرج‌ دانایی‌فرد، در سال ۱۳۲، مثل بسیاری‌ استقلالی‌های قدیم در شرق تهران (میدان عشرت‌آباد) به‌ دنیا آمد. پدرش علی‌ دانایی‌فرد، معروف‌ به پدر تاج تهران، از پایه‌گذاران تیم‌ فوتبال باشگاه «دوچرخه‌سواران» بود که بعد از تبدیل این باشگاه به باشگاه تاج‌، نخستین سرمربی تاج و با سابقه بیست‌ساله (تقریبا از ۱۳۲۵ تا ۱۳۴۸) دارای رکورد طولانی‌ترین دوران سرمربی‌گری در تاریخ هفتا‌دساله این باشگاه و پرورش‌دهنده بسیاری ستارگان بعدی آبی چون پورحیدی، مظلومی و… است.

ایرج پیش‌ پدرش، فوتبال را از تیم‌های پایه تاج آغاز کرد اما با‌ این‌که بازیکن ثابت تیم‌ جوانان‌ تاج شد با جدایی پدرش از باشگاه در سال ۱۳۴۸، پیوستنش به تیم بزرگسالان آبی‌ها تا سال ۱۳۵۶ عقب‌ افتاد.

علی دانایی‌فرد در کنار پسرش ایرج
علی دانایی‌فرد در کنار پسرش ایرج

پس‌ از دانایی‌فرد پدر، رایکوف، سرمربی تاج ‌شده‌ بود که از دوران سرمربی‌گری تیم‌ ملی‌ جوانان‌ ایران در میانه دهه ۴۰، اصلا رابطه‌ خوبی با ایرج نداشت و ایرج هم به‌ناچار از تاج رفت.

دانایی‌فرد پس‌ از جوانان‌ تاج، در دانشکده‌ افسری درس‌ خواند و افسر نیروی‌ هوایی‌ ارتش شد و برای باشگاه‌های نیروی‌ هوایی و عقاب و سپس پاس‌‌ تهران بازی کرد، تیم‌هایی که همه نظامی بودند.

دانایی‌فرد از انگشت‌شمار بازیکنان فوتبال‌ایران است که در هر شش‌ دوره لیگ‌ تخت‌ جمشید، بازی کرده؛ در عقاب، در پاس و سرانجام در تاج؛ هریک‌ دو فصل. در فصل چهارم با پاس قهرمان ایران شد و بعد به تاج پیوست.

او در شش‌فصل ۱۴ گل زد اما در هر شش‌ فصل در بیش‌ از نیمی‌ از گل‌های تیم‌هایش یا تأثیر داشت یا پاس گل‌ داد؛ او یکی از گلسازترین گوش‌ چپ‌های دهه ۵۰ ایران است.

محبوبیت او در فصل پنجم تخت‌ جمشید و در بازگشت به خانه‌اش، تاج‌، ثمر داد. خصوصا که تکنیک و سرعت او سبب شد تاج، پرسپولیس را در دربی ببرد. هردو پاس‌ گل را دانایی‌فرد داد.

جالب‌است‌که او دو بار در فصل سوم‌ و‌ چهارم لیگ‌ تخت‌ جمشید با بی‌اعتنایی مدیران تاج به او، با پرسپولیس قرارداد بست ولی هربار دخالت مقامات‌ نظامی نگذاشت او از عقاب یا پاس به سرخ‌ها بپیوندد.

او با درخشش در تیم‌‌های نظامی عقاب و خصوصا پاس برای پنج‌ سال عضو تیم‌ ملی‌ ارتش‌‌ ایران بود و در سال ۱۳۵۵ هم به تیم‌ ملی‌ فوتبال‌ ایران دعوت‌ شد.

یارگیری‌کوبنده و درعین‌حال شرکت سریع این گوش‌ چپ ریزنقش ایران در حملات‌ تیم، در جام‌ جهانی ۱۹۷۸ آرژانتین به‌ چشم‌ آمد و حتی در آرژانتین به اسکاتلند یک‌ گل کلاسیک «گل‌ کوچیک‌» زد.

چندماه‌ بعد دانایی‌فرد و آندرانیک‌ اسکندریان، دو مهره درخشان ایران در جام‌ جهانی، برای بازی در دیدار خداحافظی پله، اسطوره‌ برزیلی‌ فوتبال‌ جهان، به تیم‌‌ منتخب‌‌ جهان دعوت‌شدند؛ نخستین‌‌ ایرانی‌های تاریخ در تیم‌ منتخب‌ جهان و در بازی با باشگاه کاسموس‌ آمریکا که پله را در خدمت داشت.

ایرج دانایی‌فرد و پله

پس‌ از آن بازی‌ دوستانه در آمریکا، دانایی‌فرد، در اوج پختگی و آمادگی و فرصت‌طلبی و در بحبوحه انقلاب، دیگر به فوتبال ایران برنگشت و چهارسال برای باشگاه رافکنز تالسا در لیگ‌ حرفه‌ای‌ فوتبال‌ آمریکا بازی کرد.

یک‌ روزنامه ورزشی شهر تالسا آن‌زمان نوشت: «نمی‌توانید باور کنید: ایرج دانایی‌فرد، بازیکن جام‌ جهانی و زننده‌ گل به اسکاتلند، با پای خودش آمده به دفتر باشگاه و گفته می‌خواهم برای شما بازی کنم… انگارکه فلان ستاره بیس‌بال یا راگبی بخواهد به تیم ما بپیوندد». شهرت لیگ‌ بیس‌بال یا راگبی ‌آمریکا جهان‌گیر است.

آن‌زمان چهره‌هایی چون کرویف و بکن‌باوئر هم در ‌آمریکا بازی می‌کردند. دانایی‌فرد با رافکنز یک‌بار در سال ۱۳۶۱، به قهرمانی آمریکا رسید.

دانایی‌فرد پس‌از فوتبال، در شهر دالاس یک فروشگاه‌ زنجیره‌ای‌ وسایل‌ ورزشی راه‌ انداخت و  گهگاهی به ایران سر می‌زد؛ اما در سفر اخیرش، بیماری و مرگ فرصت را از او ربود.

(در این گزارش از مطالبی در سایت‌های فرهنگستان فوتبال و جام‌ تخت‌ جمشید بهره گرفته‌شده‌ است)

[روزآروز]